Vlaanderen, Nederland en Noordrijn-Westfalen: een versterkte alliantie om de grensoverschrijdende circulaire economie een impuls te geven

De ontwikkeling van de circulaire economie binnen bedrijven stuit vaak op regionale en nationale grenzen door te veel afzonderlijke regelgevingen en een gebrek aan logische synergieën. Een nieuwe grensoverschrijdende overeenkomst maakt de zaken eenvoudiger door de krachten van drie belangrijke Europese economische motoren te bundelen.

Partenariat

Textiel, batterijen, bouwmaterialen... de stromen van grondstoffenGrondstoffen worden vaak uit de natuur gehaald, zijn eindig en niet-hernieuwbaar, zoals steenkool, erts, ... houden niet op bij de grenzen. Om die uitdaging aan te gaan, hebben Vlaanderen, Nederland en Noordrijn-Westfalen (Duitsland) besloten om hun krachten te bundelen in een ambitieus trilateraal partnerschap. Het doel is om hun solide gemeenschappelijke industriële basis te benutten om dit grensoverschrijdende gebied om te vormen tot een Europees expertisecentrum en een toonaangevende transregionale hub voor de circulaire economieDe circulaire economie is een herstellende en regeneratieve economie. Ze vrijwaart de waarde van producten, materialen en hulpbronnen in de economie door een slim productontwerp te koppelen aan hergebruik en/of gedeeld gebruik..

Van bilaterale samenwerking naar een volwassen trilateraal partnerschap

De samenwerking startte in 2023 met een eerste bilaterale intentieverklaring tussen Vlaanderen en Noordrijn-Westfalen. Vandaag wordt ze officieel uitgebreid naar Nederland, dat vanaf het begin al een logische partner was.

Die nieuwe gezamenlijke intentieverklaring (Joint Declaration of Intent – JDOI) werd in november 2025 tijdens het Circular Valley Forum in Wuppertal ondertekend. Ze versterkt de politieke basis van het project door de drie regeringen er structureel bij te betrekken.

De overeenkomst voorziet concreet in:

  • de oprichting van een Strategisch Overlegcomité, bestaande uit vertegenwoordigers van de drie regeringen (Milieu, Economie en Buitenlandse Zaken)
  • het formuleren van gemeenschappelijke standpunten ten aanzien van de Europese Commissie om gezamenlijk invloed uit te oefenen op toekomstige regelgeving
  • de ontwikkeling van concrete demonstratieprojecten die in aanmerking komen voor de Europese financieringsprogramma’s Interreg en EFRO

Focus op drie sleutelsectoren

De operationele kern van die alliantie rust op drie thematische werkgroepen. Die brengen bedrijven, beleidsmakers, sectorale netwerken en toonaangevende onderzoekscentra samen (zoals VITO in Vlaanderen, het Fraunhofer-instituut in Duitsland en de TU Delft in Nederland). De inspanningen richten zich in de eerste plaats op:

  • circulair bouwen
  • groene chemie
  • batterijen

Wat dat betekent voor je kmo

Produceer, koop of integreer je circulaire oplossingen in de industrie of de bouwsector? Dan helpt die versterkte grensoverschrijdende alliantie je om:

  • vooruit te lopen op Europese regelgeving dankzij de gezamenlijke standpunten die die hub bij de Commissie naar voren brengt
  • te profiteren van kennis- en technologieoverdracht die voortvloeit uit de samenwerking tussen de beste onderzoeksinstituten (VITO, Fraunhofer, TU Delft)
  • op grotere schaal samen te werken door grensoverschrijdende proefprojecten en mogelijkheden voor de inkoop of verwerking van grondstoffen buiten jouw regionale grenzen te integreren.

Belangrijkste punten

De alliantie toont aan dat de transitie naar een performante circulaire economie mogelijk is, mits de inspanningen op transregionaal niveau worden afgestemd. Ze bewijst ook dat samenwerking tussen kmo’s, toonaangevende innovatiecentra en overheden een concrete katalysator is voor verandering om onze afhankelijkheid van primaire grondstoffen te verminderen en onze uitstoot te verlagen.

Voor meer informatie: kijk op deze website